Data publikacji: 10 czerwca 2026
Nitka po nitce. Jak w School of Form projektujemy tekstylia przyszłości
Autor(ka) artykułu: Magdalena Miszewska
Nowoczesne i ekologiczne tekstylia można zaprogramować od podstaw, a surowa wełna to świetny materiał dla… robotów. Pokazały to międzynarodowe warsztaty, które odbyły się w School of Form Uniwersytetu SWPS. Przez kilka dni studentki i studenci z Polski, Francji, Litwy i Niemiec sprawdzali, jak nowoczesne technologie mogą zmieniać sposób myślenia o projektowaniu tekstyliów.
Kiedy tradycyjna technika spotyka nową technologię
Tematem warsztatów było filcowanie igłowe, które polega na łączeniu włókien za pomocą specjalnych igieł, bez użycia dodatkowych spoiw. Jest to jedna z najstarszych technik tekstylnych na świecie, ale uczestnicy zajęć spojrzeli na nią z nowej perspektywy.
Do filcowania wykorzystali narzędzia cyfrowe i robotykę. Programowali ruchy robota, żeby precyzyjnie kontrolować sposób rozmieszczenia włókien w materiale. Dzięki temu powstawały struktury o zróżnicowanych właściwościach – miękkie lub sztywne, mniej lub bardziej przezroczyste, o różnorodnym zagęszczeniu.
Od origami do kodowania
Warsztaty nie polegały na realizowaniu gotowych instrukcji. Ich celem było poszukiwanie i testowanie. A droga do prototypów prowadziła przez różne doświadczenia projektowe.
Uczestniczki i uczestnicy rozpoczęli od wykładu o filcowaniu, który był merytorycznym wstępem do warsztatów. Następnie wykorzystali technikę origami, by zbadać, jak linie zgięcia wpływają na strukturę materiału.
Kolejnym etapem były manualne eksperymenty z filcem. Studenci i studentki sprawdzali, jak przełożyć wstępne koncepcje na materiał, a następnie rozwijali swoje pomysły poprzez prototypowanie i konsultacje projektowe.
Najbardziej intensywna część programu odbywała się w warsztacie KUKA, gdzie robotyczne ramię filcowało wełnę zgodnie z parametrami zaprogramowanymi przez studentki i studentów. Uczestnicy warsztatów pracowali w małych grupach pod okiem Agaty Kyci i Sary Boś.
Praca w międzynarodowych, interdyscyplinarnych grupach była przestrzenią wspólnego odkrywania możliwości, jakie stwarzają projektowanie parametryczne i wytwarzanie robotyczne. Uczestniczki i uczestnicy programowali ruch robota, a potem obserwowali, jak cyfrowy model zamienia się w fizyczny filc. Z każdą próbą lepiej rozumieli, jak materiał, forma i kod nawzajem na siebie wpływają. To moment, w którym projektant przestaje być wyłącznie wykonawcą formy, a staje się kimś, kto projektuje reguły jej powstawania.
Sara Boś
wykładowczyni w School of Form
Finałem warsztatów były prezentacje projektów oraz wspólna dyskusja nad rezultatami pracy. W efekcie powstał zbiór koncepcji i prototypów, które pokazują, jak filcowanie z wykorzystaniem robota może pomóc w projektowaniu nowych, bardziej zrównoważonych materiałów dla wzornictwa.
Międzynarodowa wymiana doświadczeń
Warsztaty „Thread by Thread, Bit by Bit” odbyły się pod koniec kwietnia. Zostały zrealizowane w formule Erasmus Blended Intensive Programme (BIP), która łączy spotkania online z intensywną pracą stacjonarną. W warsztatach uczestniczyli studenci i studentki School of Form oraz L’École de design Nantes Atlantique, Vilnius Academy of Arts i Universität der Künste Berlin.
Zespół dydaktyczny
